Bij een tandemhijsing met twee kranen van elk 500 ton zie je in de praktijk vaak een minimale bezetting van 3 tot 5 riggers, afhankelijk van zichtlijnen, hijsconfiguratie en de complexiteit van de last. Denk aan een lead rigger (of hijscoördinator), een rigger per kraan en eventueel een banksman of extra rigger voor taglines en het werkgebied. Het hijsplan en de risicoanalyse blijven altijd leidend.
Hoeveel riggers heb je minimaal nodig bij een tandemhijsing met twee 500-tons kranen?
Als algemene, niet-normatieve richtlijn wordt een tandemlift met twee 500-tons kranen vaak uitgevoerd met minimaal 3 riggers, en regelmatig met 4 of 5 wanneer zicht of ruimte beperkt is. Een logische basisbezetting is één lead rigger voor de totale aansturing, plus één rigger per kraan. Bij complexe hijsconfiguraties komt daar vaak een banksman of extra rigger bij.
De minimale bezetting hangt vooral af van of beide machinisten continu “ogen” op de last hebben via riggers, en of taglines, aanslagpunten en afzettingen tegelijk beheerst moeten worden. In industriële omgevingen, bijvoorbeeld tijdens een industriële verhuizing of bij horizontaal transport in een krappe plant, is extra ondersteuning vaak praktisch om de werkstroom strak te houden.
- 3 personen: lead rigger, rigger kraan A, rigger kraan B.
- 4 personen: + banksman of extra rigger voor zichtlijnen en werkgebied.
- 5 personen: + extra rigger voor meerdere aanslagpunten, taglines, obstakels.
Welke taken verdelen riggers tijdens een tandemhijsing?
Riggers verdelen taken zodat de last gecontroleerd kan worden aangeslagen, geleid en geplaatst, terwijl beide kranen synchroon bewegen. In een tandemhijsing is taakscheiding belangrijk, omdat één persoon zelden tegelijk aanslag, lastgeleiding, communicatie en zonebewaking goed kan doen. De verdeling wordt vooraf vastgelegd in het hijsplan en afgestemd met de machinisten en eventuele safety officer.
- Aanslaan en afspannen van de last, inclusief controle op aanslagpunten en bescherming van randen.
- Visuele controle van hijsmiddelen, zoals stroppen, kettingen, harpsluitingen en spreidbalken.
- Bedienen en bewaken van taglines, zodat de last niet indraait of gaat pendelen.
- Begeleiden van de last tijdens verplaatsen en positioneren, ook bij horizontaal transport.
- Communicatie met de kraanmachinisten, inclusief eenduidige signalering en bevestiging.
- Bewaken van hijshoeken, uitslag, vrije ruimte en mogelijke aanvaringspunten.
- Afzetten en bewaken van het werkgebied, afstemming met andere disciplines op locatie.
Welke factoren bepalen of je extra riggers moet inzetten?
Je zet extra riggers in zodra de last of omgeving meer “handen en ogen” vraagt dan de basisbezetting aankan. Dat gebeurt vaak wanneer de last moeilijk te sturen is, wanneer er meerdere aanslagpunten zijn, of wanneer de werkplek druk en beperkt is. Ook eisen vanuit de opdrachtgever of locatie, en de aanwezigheid van een veiligheidskundige of safety officer, kunnen de benodigde bezetting beïnvloeden.
Gebruik deze checklist om snel te bepalen of opschalen logisch is:
- Lastvorm en zwaartepunt: asymmetrisch, onbekend zwaartepunt, kans op kantelen of indraaien.
- Hijsconfiguratie: spreidbalken, meerdere aanslagpunten, complexe hijshoeken.
- Beperkte ruimte: krappe opstelplaatsen, beperkte draaicirkel, nauwe doorgangen.
- Obstakels: pipe racks, staalconstructies, kabelbanen, bestaande installaties.
- Weer en wind: windgevoelige last, plotselinge vlagen, regen die grip en zicht beïnvloedt.
- Gelijktijdige werkzaamheden: andere contractors, verkeer, logistiek, werk op hoogte.
- Nachtwerk: extra aandacht voor zicht, verlichting, communicatie en zonebewaking.
- Afstand tot last: lange looplijnen, meerdere niveaus, beperkte zichtlijnen voor machinisten.
- Locatie-eisen: aanvullende regels voor veiligheid in de industrie, poortinstructies, werkvergunningen.
Hoe organiseer je communicatie en aansturing bij twee kranen?
Bij twee kranen werkt communicatie het best met één centrale hijscoördinator (appointed person) en per kraan één vast aanspreekpunt, zodat signalen niet door elkaar lopen. Leg vooraf vast wie commando’s geeft, welke radiofrequentie wordt gebruikt en welke hand- en radiosignalen leidend zijn. Spreek ook stop-criteria af, zodat iedereen direct en zonder discussie kan stoppen.
- Projectmeeting of toolbox op de werkplek, met rolverdeling, hijsroute, werkgebied en stop-criteria.
- Controle van certificeringen en bevoegdheden, bijvoorbeeld ABVL VVL-H, TCVT en VCA, passend bij taak en locatie.
- Radio-check en afstemming van eenduidige commando’s, inclusief herhalen en bevestigen.
- Werkgebied afzetten en afstemmen met safety officer of veiligheidskundige over toezicht en randvoorwaarden.
- Testlift, gecontroleerd op balans, gedrag van de last en synchronisatie tussen beide kranen.
- Uitvoering in stappen, met korte, duidelijke commando’s en vaste “hold points” bij kritieke passages.
Hoe H&S Project Support helpt bij al uw projecten?
Bij tandemhijsingen, shutdowns, industriële verhuizingen en horizontaal transport draait het om de juiste bezetting, duidelijke aansturing en mensen die direct inzetbaar zijn binnen de veiligheidsindustrie. Wij ondersteunen opdrachtgevers met complete rigging en project support, inclusief de inzet van riggers, machinisten en safety officer, afgestemd op hijsplan, locatie-eisen en planning.
- Inzet van ervaren riggers met passende certificeringen, zoals ABVL VVL-H, aangevuld met VCA en waar nodig TCVT.
- Ondersteuning met safety officer en afstemming met veiligheidskundige, passend bij de eisen van industriële locaties.
- Teams die gewend zijn aan werken in petrochemie, industrie en bouw, inclusief shutdown- en projectmatige ondersteuning.
- Praktische ontzorging rondom voorbereiding en compliance, zodat het team volledig voorbereid op locatie kan starten.
- Opschalen van bezetting wanneer de hijsconfiguratie, zichtlijnen of omgeving daarom vragen.
Bekijk onze aanpak voor projectondersteuning op voor opdrachtgevers, lees meer over ons werk op onze website, of neem direct contact op via contact om de inzet voor uw project af te stemmen.
DisclaimerLees ook verder over hijswerkzaamheden, shutdown support en industriële verhuizing voor aanvullende aandachtspunten rond bezetting, communicatie en werkvoorbereiding.
Veelgestelde vragen
Moet je bij een tandemhijsing altijd een aparte hijscoördinator (appointed person) aanstellen?
Niet altijd, maar het is sterk aan te raden zodra de lift complex is of de zichtlijnen beperkt zijn. Leg in het hijsplan vast wie eindverantwoordelijk is voor de aansturing en zorg dat er één persoon is die commando’s autoriseert en stop-criteria bewaakt. Bij twijfel: wijs expliciet een hijscoördinator aan om tegenstrijdige signalen te voorkomen.
Welke minimale documentatie heb je praktisch nodig vóór je start met een tandemlift?
Zorg minimaal voor: een hijsplan (incl. hijsroute en load chart-check), een risicoanalyse/TRA of LMRA, een taak- en rolverdeling, een communicatieplan (radio/handseinen), en een controlelijst voor hijsmiddelen en certificaten. Voeg waar nodig werkvergunningen, hijsberekeningen en tekeningen van opstelplaatsen toe.
Hoe bepaal je of taglines nodig zijn en hoeveel je er inzet?
Gebruik taglines wanneer de last windgevoelig is, de last kan indraaien, of wanneer je langs obstakels/door nauwe passages moet. Als vuistregel: één tagline kan genoeg zijn bij compacte lasten met weinig draaiging, maar bij lange of asymmetrische lasten zijn twee taglines (aan verschillende hoeken) vaak beter voor controle. Plaats ze zo dat riggers buiten de gevarenzone kunnen blijven.
Wat zijn praktische ‘stop-criteria’ die je vooraf moet afspreken?
Spreek af dat iedereen de lift direct mag stoppen bij: verlies van zicht of radiocontact, onverwachte beweging of pendelen, overschrijding van windlimieten, twijfel over aanslag of balans, personen/voertuigen in de zone, of wanneer een kraan buiten de geplande configuratie komt. Leg ook vast hoe je herstart: pas na gezamenlijke check en expliciet ‘go’ van de coördinator.
Hoe ga je om met wind bij een tandemhijsing met grote kranen?
Werk met vooraf vastgestelde windlimieten passend bij lastoppervlak en hijshoogte, en meet wind op de werkplek (niet alleen via een app). Plan kritieke passages bij lagere windsnelheden, gebruik indien nodig windschermen of aangepaste hijsroute, en stop bij vlagen die de last laten draaien of pendelen. Noteer de limieten en meetmethode in het hijsplan.
Welke extra checks zijn nuttig bij een testlift voordat je ‘doorpakt’?
Controleer tijdens de testlift: gelijke lastverdeling (geen onverwachte hoekverandering), gedrag van de last (draai/pendel), spanning in beide hijslijnen, vrije ruimte langs de route, en of communicatie en commando’s strak lopen. Voeg een hold point toe om aanslagpunten en hijsmiddelen visueel te herbevestigen voordat je verder hijst of verplaatst.
Wat is een logische volgende stap als je twijfelt over bezetting of aanpak op jouw locatie?
Plan een korte site visit of (digitale) lift review met de betrokkenen: kraanmachinisten, rigging lead, safety en werkvoorbereiding. Loop de hijsroute en zichtlijnen door, bepaal waar extra ‘ogen’ nodig zijn en vertaal dat naar bezetting en hold points. Laat het hijsplan vervolgens formeel aftekenen volgens de locatieprocedure.