De belangrijkste veiligheidsinstructies voor nieuwe riggers op locatie zijn: werk alleen volgens het hijsplan en de vergunningen, voer altijd een LMRA uit, gebruik gekeurde hijsmiddelen en de juiste PBM, houd communicatie eenduidig, en stop direct bij onduidelijkheid of veranderende omstandigheden. Dit voorkomt incidenten tijdens hijswerk en transport.
Vooral op petrochemische en industriële locaties gelden strikte toegangseisen, werkvergunningen en procedures die een rigger vanaf dag één moet volgen. Een rigger is daarbij de ogen en oren van de kraanmachinist en het team, dus fouten in afstemming hebben direct impact.
Hieronder staan de basisregels, verplichte PBM en keuringen, de LMRA en toolbox, en praktische communicatieafspraken die nieuwe riggers direct kunnen toepassen.
Wat zijn de basisveiligheidsregels voor nieuwe riggers op locatie?
Nieuwe riggers werken veilig door consequent te handelen volgens locatieprocedures, het hijsplan en de taakafspraken, en door elke onveilige situatie direct te stoppen en te melden. De basis is simpel: geen aannames, geen improvisatie bij hijsacties, en altijd controle op omgeving, last, hijsmiddelen en communicatie voordat de kraan beweegt.
In de praktijk betekent dit dat je als rigger vanaf aankomst op locatie al “in werkmodus” staat. Je checkt of je toegang en papieren kloppen, je kent de werkzone, en je weet wie de leiding heeft over de hijsactie. Zeker bij shutdowns of onderhoudsstops wisselen omstandigheden snel, dus discipline in basisregels maakt het verschil.
- Volg het hijsplan en de werkvergunning en wijk alleen af na overleg en formele aanpassing.
- Blijf uit de gevarenzone van last, giek, draaicirkel, knelpunten en mogelijke slingerruimte.
- Gebruik alleen gekeurde hijsmiddelen en controleer ze vóór gebruik op schade en leesbaarheid van tags.
- Houd de werkplek opgeruimd en zorg voor vrije looproutes en duidelijke afzetting.
- Stop werk bij twijfel zoals wind, slecht zicht, onverwachte obstakels, of onduidelijke signalen.
- Werk volgens afgesproken rolverdeling zodat er één duidelijke aansturing is richting de kraanmachinist.
Een goede vuistregel voor nieuwe riggers: als je het niet kunt uitleggen of aanwijzen, kun je het ook niet veilig uitvoeren.
Welke PBM en keuringen zijn verplicht bij rigging- en hijswerk?
Bij rigging en hijswerk zijn PBM en keuringen verplicht die passen bij de risico’s op de locatie en de taak, met als basis een veiligheidshelm met kinband waar vereist, veiligheidsschoenen, handschoenen, oogbescherming en hi vis kleding. Daarnaast moeten hijsmiddelen aantoonbaar gekeurd zijn en moet de rigger beschikken over relevante certificeringen zoals VCA en, afhankelijk van de rol, TCVT of ABVL VVL H.
Welke PBM exact verplicht zijn, hangt af van de site rules en de werkvergunning. Op petrochemische locaties komen daar vaak aanvullende eisen bij, zoals vlamvertragende kleding, specifieke gelaatsbescherming of gehoorbescherming in zones met hoge geluidsbelasting.
Veelgebruikte PBM voor een rigger
- Veiligheidshelm en waar vereist een kinband bij werken met valrisico of in de buurt van hijsbewegingen.
- Veiligheidsschoenen met passende normering voor de locatie.
- Werkhandschoenen geschikt voor staalkabels, kettingen en scherpe randen.
- Oogbescherming bij kans op rondvliegend materiaal of stof.
- Hi vis kleding voor zichtbaarheid in werkzones met verkeer en machines.
- Valbeveiliging als de taak of werkplek dit vereist, inclusief juiste ankerpunten en inspectie.
Keuringen en certificeringen die je moet kunnen aantonen
- Gekeurde hijsmiddelen zoals stroppen, kettingen, harpsluitingen, hijsbanden, spreaders en hijsjukken met geldige keurstatus en leesbare identificatie.
- VCA als basis voor veilig werken op industriële locaties.
- ABVL VVL H of TCVT waar de functie of opdrachtgever dit vereist, afhankelijk van rol en werkzaamheden.
- Locatiespecifieke eisen zoals site-introducties, toegangspassen en aanvullende veiligheidsmodules.
Belangrijk: een rigger controleert niet alleen of een tag aanwezig is, maar ook of het hijsmiddel past bij de last, de aanslagmethode, de hoekbelasting en de omgeving.
Hoe voer je een LMRA en toolboxmeeting uit vóór een hijsactie?
Een LMRA en toolboxmeeting voer je uit door vlak vóór de hijsactie de taak stap voor stap te beoordelen op actuele risico’s, afspraken te bevestigen en stopcriteria vast te leggen. De LMRA is persoonlijk en direct op de werkplek, terwijl de toolboxmeeting het team op één lijn brengt over het hijsplan, rollen, communicatie en wijzigingen.
Nieuwe riggers maken vaak de fout om te denken dat een hijsplan alles afdekt. In werkelijkheid veranderen wind, bereikbaarheid, ondergrond, obstakels en planning continu. Daarom is de LMRA het moment waarop je controleert of “plan” en “praktijk” nog matchen.
- Check de werkvergunning en scope: klopt de taak, zone, tijdvenster en afzetting.
- Beoordeel de omgeving: ondergrond, obstakels, bovenleidingen, procesleidingen, verkeer, vluchtwegen.
- Controleer last en aanslagpunten: gewicht, zwaartepunt, hijspunten, scherpe randen, stabiliteit.
- Inspecteer hijsmiddelen: juiste WLL, juiste lengte, geen beschadiging, correcte configuratie.
- Spreek communicatie af: wie geeft signalen, welke handseinen of porto kanaal, wat bij uitval.
- Leg stopmomenten vast: bij windvlagen, verlies van zicht, onverwachte beweging, twijfel over aanslaan.
- Voer de hijs rustig uit: eerst proefheffen, spanning opbouwen, controle op balans en slingeren.
Maak de toolboxmeeting kort en taakgericht. Bespreek alleen wat relevant is voor deze hijsactie, inclusief wijzigingen sinds de vorige hijs en de specifieke risico’s van de dag.
Hoe communiceer je veilig met kraanmachinist en team tijdens het hijsen?
Veilige communicatie tijdens het hijsen betekent dat één aangewezen rigger de kraanmachinist aanstuurt met eenduidige signalen, dat iedereen dezelfde stopafspraak hanteert, en dat je alleen commando’s geeft wanneer je zicht hebt op last en gevarenzone. Bij twijfel, ruis op de porto of verlies van zicht stopt de hijs direct.
Een kraanmachinist vertrouwt op de rigger voor informatie die hij niet kan zien. Daarom moet communicatie voorspelbaar en herhaalbaar zijn. Gebruik vaste termen, spreektempo en bevestiging, en voorkom dat meerdere mensen tegelijk aanwijzingen geven.
Praktische afspraken die altijd werken
- Eén aanspreekpunt: één rigger geeft de commando’s, anderen ondersteunen en bewaken de zone.
- Stop is altijd stop: iedereen mag “stop” geven, zonder discussie tijdens de hijs.
- Werk met bevestiging: laat kritieke commando’s herhalen bij porto gebruik.
- Proefheffen: eerst enkele centimeters liften om balans, aanslaan en vrijloop te controleren.
- Rustige bewegingen: voorkom schokken, zeker bij lange giek, wind of kwetsbare last.
Veelvoorkomende communicatiefouten om te vermijden
- Tegelijk praten op de porto of door elkaar roepen in lawaaiige zones.
- Onnodige commando’s die de machinist afleiden tijdens kritieke momenten.
- Signalen geven zonder zicht op de last of zonder controle van de gevarenzone.
- Aannames zoals “hij ziet het wel” bij obstakels, knelpunten of slingerruimte.
Als de hijs buiten zicht gaat, regel je een duidelijke opstelling met extra rigger(s) als spotter, of je past de hijsroute aan zodat de aansturing betrouwbaar blijft.
Hoe helpt H&S Project Support met veilige rigging op locatie?
We helpen met veilige rigging op locatie door de juiste rigger in te zetten op basis van vereiste certificeringen, aantoonbare praktijkervaring en de specifieke locatie-eisen. We zorgen dat de inzet aansluit op shutdowns, onderhoudsstops en projectwerk, inclusief de praktische randvoorwaarden die nodig zijn om direct veilig te kunnen starten.
- Inzet van riggers met passende certificeringen zoals VCA en, waar vereist, ABVL VVL H of TCVT.
- Ervaren teams die gewend zijn aan petrochemische procedures en werken met strakke hijsplannen en werkvergunningen.
- Snelle beschikbaarheid bij last minute wijzigingen binnen shutdowns en projectplanning.
- Ondersteuning op locatie met focus op taakafspraken, LMRA discipline en duidelijke communicatie tijdens hijsacties.
Wil je de juiste rigger op de juiste plek voor jouw locatie en hijswerk? Bekijk onze werkzaamheden, lees meer over H&S Project Support of neem direct contact op om de inzet af te stemmen.
DisclaimerBekijk ook onze andere artikelen over shutdown support, hijswerk en veilig werken op industriële locaties.
Veelgestelde vragen
Wat moet ik doen als ik merk dat het hijsplan niet klopt met de situatie op locatie?
Stop de hijsactie vóórdat de kraan beweegt en meld het direct bij de verantwoordelijke (lift supervisor/voorman). Laat het hijsplan en/of de werkvergunning formeel aanpassen (bijv. lastgewicht, hijsroute, opstelplaats, afzetting) en voer daarna opnieuw een LMRA/toolbox uit. Ga nooit ‘even door’ op basis van aannames.
Hoe bepaal ik snel of een hijsmiddel nog veilig te gebruiken is als de tag slecht leesbaar is?
Gebruik het hijsmiddel niet als de identificatie/keurstatus niet aantoonbaar is. Zet het apart, label het als ‘niet gebruiken’ en meld het volgens de site-procedure. Zonder leesbare ID kun je WLL, keurdatum en traceerbaarheid niet verifiëren—dat is een directe afkeur in de praktijk.
Wat zijn praktische stopcriteria bij wind en slecht zicht tijdens hijswerk?
Spreek vooraf meetbaar af wanneer je stopt: bij windvlagen die slingeren veroorzaken, wanneer je de last of gevarenzone niet meer continu kunt zien, bij regen/mist die handseinen/porto onbetrouwbaar maakt, of wanneer de last instabiel wordt bij proefheffen. Bij twijfel: stop, laat de last veilig zakken en herbeoordeel met het team.
Hoe voorkom ik knel- en aanrijdgevaar in drukke werkzones (shutdowns/turnarounds)?
Werk met duidelijke afzetting en looproutes, zet een spotter in bij kruisingen met verkeer, en plan de hijsroute zodat je niet over werkplekken of vluchtwegen hijst. Gebruik vaste verzamelpunten en spreek ‘no-go’ zones af. Als de zone niet te beheersen is: verplaats de opstelplaats of pauzeer tot de omgeving veilig is.
Welke informatie moet ik minimaal doorgeven aan de kraanmachinist vóór de eerste beweging?
Minimaal: bevestiging van de rolverdeling (wie geeft commando’s), lastgewicht en zwaartepunt/verwachte balans, hijsroute en obstakels, afgesproken stopwoord/stopprocedure, en of er spotters zijn met hun positie. Doe daarna altijd een proefheffing van enkele centimeters om balans en vrijloop te checken.
Wat is een goede volgende stap om als nieuwe rigger sneller ‘site-ready’ te worden?
Vraag om de site rules en het hijs- en permitproces vooraf te ontvangen, loop bij aankomst een korte site-intro met een ervaren rigger/voorman, en maak een persoonlijke checklist (PBM, certificaten, porto-kanaal, noodprocedures, afzetting). Evalueer na elke hijsactie kort: wat ging goed, wat moet strakker, welke risico’s zag je te laat.